Poseł Grzegorz Braun zakłóca chanukę

13 grudnia 2023 r. (aktualizacja: 4 stycznia 2024 r.)

W dniu 12 grudnia 2023 r. doszło do zakłócenia obrządku religijnego – żydowskiej chanuki – przez posła Grzegorza Brauna, który za pomocą gaśnicy zgasił tzw. Chanukiję – żydowski dziewięcioramienny świecznik. Doszło przy tym to szarpaniny z jedną z uczestniczek uroczystości, usiłującą bronić symbolu religijnego. Pokrzywdzona, którą okazała się być lek. Magdalena Gudzińska-Adamczyk, zrelacjonowała incydent w sposób następujący:

W Sejmie, jak co roku, odbyło się zapalenie świecy chanukowej. Nagle poseł Braun wyszedł z gaśnicą proszkową. Myślałam, że coś się stało, jestem lekarzem, więc ruszyłam, żeby pomóc. Okazało się, że atakuje Chanukiję, czyli symbol religijny, rzecz dla mnie ważną, wiec stanęłam mu na drodze. Wtedy prysnął mi gaśnicą w twarz. (…) To jest mój symbol religijny i mam prawo go bronić, bo żyjemy w wolnym demokratycznym kraju. Nikt nie ma prawa kierować mi twarz gaśnicy proszkowej, dlatego, że ja bronię symbolu religijnego.

Sam Grzegorz Braun wygłosił wobec dziennikarzy tezę, jakoby odbywająca się w Sejmie chanuka była „aktem satanistycznego kultu”. Dodatkowo w tym samym dniu z mównicy sejmowej, tłumacząc motywy swojego postępowania, stwierdził, że „nie może być miejsca na akty rasistowskiego, plemiennego, dzikiego, talmudycznego kultu na terenie Sejmu RP”.

Fundacja Kontroli Społecznej „Nomos” jako organizacja broniąca konstytucyjnych wolności i swobód obywatelskich, do których zalicza się prawo uzewnętrzniania religii m.in. poprzez uczestniczenie w obrzędach (art. 53 ust. 2 Konstytucji RP), zawiadomiła w tej sprawie Prokuraturę Rejonową Warszawa-Śródmieście.
W naszej ocenie wyżej opisany przebieg zdarzenia, jak też i motywy wskazane przez samego sprawcę, uzasadniają podejrzenie wyczerpania znamion następujących przestępstw:

a) złośliwego przeszkadzania publicznemu wykonywaniu aktu religijnego (art. 195 § 1 kk)
b) naruszenia nietykalności cielesnej interweniującej uczestniczki uroczystości z powodu jej przynależności wyznaniowej (art. 257 kk)
c) obrazy uczuć religijnych interweniującej pokrzywdzonej poprzez publiczne znieważenie przedmiotu czci religijnej (art. 196 kk).

W doktrynie podkreśla się, że dobrem chronionym przez przepis art. 195 § 1 kk jest swoboda publicznego wykonywania kultu religijnego oraz uzewnętrzniania religii – naruszenie tej normy musi obejmować znamię motywacyjne „złośliwości”, o którego realizacji przesądza chęć świadomego wyszydzania, obrażania, wyśmiewania, lekceważenia czy też poniżania osób bądź uczuć wykonujących akty religijne. Przepis art. 196 kk służy natomiast ochronie wolności przekonań obywateli w sprawach wiary. W ocenie Fundacji motywy wskazane przez samego sprawcę zarówno bezpośrednio po zdarzeniu, jak i nieco później z mównicy sejmowej, wskazują nie tylko na bezpośredni zamiar naruszenia dóbr chronionych przepisami art. 195 § 1 kk oraz art. 196 kk, ale też i na dążenie do poniżenia religii judaistycznej i jej wyznawców. Wypowiedzi pokrzywdzonej świadczą natomiast o tym, że uznała ona symbol swojej religii za zagrożony takim działaniem sprawcy. Dodatkowo sprawca, usiłując zgasić Chanukiję za pomocą gaśnicy dopuścił się naruszenia nietykalności cielesnej pokrzywdzonej, a czyn ten wynikał wyłącznie z faktu obrony przez nią jej symbolu religijnego, a zatem z jej przynależności religijnej.

Zawiadomienie do prokuratury na posła Grzegorza Brauna

W dniu 4 stycznia 2023 r. otrzymaliśmy informację, że nasze zawiadomienie zostało dołączone do wszczętego z urzędu postępowania Prokuratury Okręgowej w Warszawie pod sygn. akt 3041-1.Ds.109.2023.